اسامي فوت شده‌هاي خرم‌آباد و لرستان در خردادماه 1393

علي احمدي فرزند غلام‌حسين

علي مرادي‌بيرانوند فرزند حسين (بازنشسته علوم پزشكي)

محسن گل‌مرادي‌فرد فرزند فضل‌الله (از طايفه شمس‌بيرانوند)

لطيف نوري فرزند مصطفي (پدر خسرو و محمد نوري)

ميلاد شيري فرزند علي (از طايفه رومياني)

كافيه صابري فرزند امير (از طايفه شعبان)(همسر علي‌بك صوفي‌وند)- روستاي اكبرآباد

زهره (شيوا) ولي‌نژاد فرزند محمود (همسر حميد شمسي)

محمدكاظم مولا- بروجرد

نازپري باباعباسي فرزند گجر

كرم‌خدا سگوند فرزند آزاد

مريم عالي‌پور گله‌دار فرزند نظربگ

قيمتي نوري‌حسنوند فرزند شنبه

زهرا ولي‌نژاد فرزند محمود

مهدي‌ كريمي‌چنگايي فرزند ابراهيم

فروزان برسم فرزند عباس‌علي

عزيزالله سپهوند فرزند محمدعلي

شكر بندار فرزند خنجر

رضا حجازي‌آزاد فرزند كاكا

جانم‌طلا عباسي‌نژاد فرزند علي اصغر

عيسي‌خان بيرانوند فرزند عزيزخان

علي عباس احمدپور فرزند خان‌محمد

عنبرطلا حسنوند فرزند گنج‌علي

سعيد بيرانوند فرزند جهانبخش

محمود اصغري فرزند عزيز

طلا سگوند فرزند مراد

صحبت‌الله مظفري فرزند حسن

اسد دالوند فرزند نقي

سكينه رشنوزاده فرزند ميررضا

مراد شيخ‌حسين‌فرد فرزند قاسم

مراد غلام‌نژادي فرزند محمد

احمد مولازاده‌امرايي فرزند علي‌رضا

سبزعلي شمسي فرزند عزيزعلي

سبزعلي عادلي فرزند فرج

ميلاد حسنوند فرزند صيدبزرگ

شاهي‌خانم كرمي‌گاوكش فرزند رحمت‌الله

ايمان سليماني‌دلبر فرزند محمد

حسين‌علي حيدريان فرزند حاج‌علي

قزي چراغي فرزند گجر

شاه‌زاده‌خانم بابايي فرزند صيداحمد

حميدرضا كردعليوند فرزند علي

سليم عالي‌نژاد فرزند ميرزالي

مهرداد گودرزي فرزند حيدر

ميرزاحسن صيدي شاهي‌وندي فرزند داربلوط

محمد‌جواد كريم‌پور فرزند ملك‌علي‌خان (پدر مهرداد، فرزاد، بهزاد و امين)

نامدار سرداري فرزند علي (از طايفه رومياني)

علي‌رضا مرادي فرزند محمدخان (از طايفه مراد)

ثريا نيري فرزند حسن (همسر حميد اميني‌فر)

جهانگير كامران‌فر(سگوند) فرزند غلام (از طايفه فري‌وند مختوا)- قبرستان روستاي علي‌آباد ازنا

غلام‌رضا رضواني فرزند غلام (دورودي)- بروجرد

غلام‌رضا رجبيان فرزند احمد از طايفه رشنو

نجف‌علي حسنوند فرزند صيدفرهاد (از طايفه باباحسيني)- قبرستان روستاي چم‌چغل

ايمان هواسي فرزند محمدجعفر (از طايفه حسنوند) - قبرستان رباط

هوشنگ الماسيان فرزند جعفر

فرهاد الماسيان فرزند جعفر

محمد اميدي‌منش فرزند ملك‌محمد (از طايفه پنبه‌خور سگوند)

صمد علي‌پناه فرزند محمد (از طايفه گله‌دار) (برادر شهيد داود و شهيد كورش علي‌پناه)

اشرف آذري‌مقدم فرزند  زيدعلي(از طايفه رشنو) (همسر مرحوم علي‌رضا معتمدي)

احمدشاه حسني فرزند نوركرم

طاهره صالحي فرزند غلام

شيرين غلامي‌نژاديان فرزند بگه

اشه كوليوند فرزند خداداد

حسين رياحي‌احمدوندي فرزند خداداد

طاووس تاريكي فرزند محمود

حسين‌علي علي‌پور فولاد فرزند شيخ‌علي

شيرمراد دولتشاه فرزند رستم

علي‌الله بيژن‌وند فرزند بابا

ماه‌بانو حيدري‌كردعليوند فرزند بخش‌علي

ياسر نجفي‌حسنوند فرزند حميد

صفر مرادي فرزند جعفرخان

محمود صفربيرانوند فرزند منوچهر

سيده سميه موسوي فرزند سيد روح‌الدين

درويش‌علي كرمي فرزند مرادبيگ

سدمحمد طاهروند فرزند سيدجواد

صديقه منصوري‌پور فرزند لطف‌الله

حسين سياه‌پور فرزند محمود

محمود ترابي‌ميرزايي فرزند شمس‌علي

مرصع‌خان بسطامي فرزند سلطان‌حسين

كرم‌خدا كرمي‌پور فرزند هادي‌كرم

امين مهدوي‌پارسا (چلوي) فرزند حسين

رامين مهدوي‌پارسا (چلوي) فرزند حسين

علي فرج‌پور فرزند چراغ‌علي

برات‌علي مرادي‌كمالي فرزند باراني

محمدابراهيم كرزه‌بر فرزند رحيم

علي بيگي‌نژاد شاهي‌وند فرزند علي‌عباس

مريم شجاع‌پور فرزند مرتضي

ابراهيم هاجري فرزند حسين‌قلي

تركي پورطرهان فرزند صيدعباس

عصمت عزيزي فرزند طاهيچه

مژگان ناصري فرزند كرم‌حسين

روح‌الدين دانش‌فر فرزند ابراهيم

صيدبزرگ بهرامي فرزند صيدحسين

نازار بازگير فرزند اسد

علي‌مروت پاپي فرزند حسن

مهدي اميري فرزند حسن

شاه‌مراد عبدي فرزند علي

عروس سگوند فرزند شاه‌محمد

محمود بيداردل فرزند علي

ماه‌سلطان حسنوند فرزند پنج شنبه

نيما چنگايي‌نژاد فرزند عباس

اسد طولابي فرزند مراد

صبا غلامي‌ياري فرزند عبدالله

جواد ولي‌پورپشم فرزند چنگيز

احمد دهستاني فرزند فتح‌الله

حميد بهرامي‌ميرزايي فرزند سبزعلي

پرنيان حاتمي فرزند علي

شيرعلي عطوفي فرزند يوسف

صيدعباس سليماني‌سبزوار فرزند عيدي‌بك

خانم فلاحت‌پيشه فرزند حاجي‌علي

صنمبر چگني فرزند ولي

عباس دهقاني فرزند حسين‌علي

نوربانو حيدري‌پور فرزند پيرعلي

محمدكريم راستينه فرزند حاتم

شوكت سگوند فرزند يعقوب

صيدكريم بيرانوند فرزند همت

دينا يزداني‌مطلق فرزند جهانگير

شيخ‌علي آرش‌پور فرزند پيرولي (از طايفه پيرداده‌بيرانوند)

صادق خرمي فرزند محمد علي (از طايفه رشنو)

مهدي شمس‌بيرانوند فرزند محمد

صفرعلي طرهاني فرزند شيرعلي

احمد ملكي‌هابيلي فرزند عبدحسين

سكينه تيموريان‌زمانه فرزند كرم‌رضا

علي سوري فرزند الله‌يار

يدالله فولادي فرزند عبدالحسن

منصور دوستي فرزند دوسته

بهروز قرباني فرزند عبدالحسين

مريم بابايي فرزند علي

گلستان اسدي فرزند ميرزابك

علي عبدي فرزند يوسف

گلي جودكي‌پاپي فرزند كرم

صيدكرم بابايي فرزند صيدالماس

نيم‌طلا اسدي فرزند نورالله

نورالله كرميان‌مقدم فرزند دوشنبه (پدر: پرويز، علي‌رضا و قدرت‌الله)

جهانگير غفوري‌وحيد فرزند رحمت‌الله

فريده عبدي فرزند حسين

محمدامين اكبري فرزند ميررضا

نصرت‌الله حسنوند فرزند صفر

سپيده جوزايي فرزند كورش

هوشنگ محكي فرزند سبزبوده

محمد بيرانوند فرزند علي

غيب‌علي علي‌نژاد فرزند پاپي‌علي

علي عبدي‌قلايي فرزند جواد

زهرا عزيزي‌ميربگ فرزند عزيزمحمد

دولت دالوند فرزند شيرزاد

داريوش آرمين فرزند هوشنگ

ماه‌طلا مالزيري فرزند نقي

سيد روح‌الله موسوي فرزند سيدابراهيم

تاج‌آفرين قيصري فرزند حيات‌قلي

گوطلا محمدولي‌پور فرزند مهدي

صيدرضا باراني فرزند باراني

داكه تيموري فرزند رحيم

سياوش دارايي فرزند اسد

تاجي چغلوند فرزند خدارحم

حسن سپهوند فرزند سرهنگ

يونس حيدري فرزند ميرزا حسين

عنبربانو دهقاني فرزند ميرحاجي

جانم‌طلا چرم‌آرن‌بيرانوند فرزند امان‌الله

گوهر شكارين‌مقدم‌ريمله فرزند فتح‌الله

گل‌آفتاب نظري فرزند چمشكي

سارا خدايي فرزند رضا

ثريا نورمحمدي فرزند ميرزاكرم

بهرام اكبري‌منش فرزند خليل

سبزمراد گله‌دار فرزند امير

فاطمه ميرزايي فرزند موسي

علي حسين چوب‌تراش فرزند علي

همايون اميدي فرزند صحبت‌الله- (دكتر دندان‌پزشك)

آمار تولد و وفات در لرستان ظرف يك دهه اخير

براي برنامه‌ريزي در هر بخشي، مطالعه‌ي پيشينه آن بخش و در صورت امكان، بررسي آماري از طريق اعداد و ارقام، نقشي مهم و اساسي براي موفقيت در آن بخش خواهد داشت.

به گزارش يافته، رويدادهاي حياتي (وقايع 4 گانه شامل تولد، وفات، ازدواج و طلاق) امروزه از مبناهاي مهم سنجش وضعيت جوامع در برنامه‌ريزي‌هاي مختلف به شمار مي‌روند.

وب‌سايت سازمان ثبت احوال كشور، اگر چه به صورت كلي، اما به هر حال آمار و ارقام را براي استفاده محققان و علاقه‌مندان در اين سايت قرار مي‌دهد.

هفته قبل آمار ازدواج و طلاق را طي يك دهه گذشته در استان ارائه كرديم و اينك نگاهي مي‌اندازيم به آمار سالانه تولد و وفات در استان لرستان ظرف سال‌هاي اخير:

تولد	سال	فوت
37944	1392	8729
37154	1391	8290
35799	1390	9800
35011	1389	9004
35520	1388	8729
34045	1387	8961
33890	1386	9266
33284	1385	9294
32202	1384	9106
31763	1383	9602
32313	1382	8903
31270	1381	8608
30968	1380	8265

* توضيح: لرستان در رده شانزدهم استان‌هاي كشور از نظر جمعيت قرار دارد.

منبع:

1-     وب‌سايت ثبت احوال ايران

2-     سال‌نامه‌هاي آماري كشور

 گردآوري: رضا جايدري/ يافته – خرم‌آباد

نگاهی‌ به‌زندگی علی‌محمد ساکی شهردار فقيد خرم‌آباد/ چه‌كرد كه‌ جاودانه ‌شد؟+ عكس

سالگرد درگذشت خادم نامي و بزرگ شهر خرم‌آباد است. سحرگاه شنبه‌ ۲۲ خرداد ۱۳۷۳ ديدگان علي‌محمد ساكي براي هميشه به روي اين سراي فانی بسته شد.

او را هرگز نديده‌ام كه بخواهم از روي چالوسي مطلبي در موردش بنگارم، اما هميشه وصف وجود پربركتش را از ديگران شنيده‌ و يا از طريق خدماتش احساس كرده‌ام.
حضور چنين مسوولاني براي شهرم و مردمش، علاوه بر نعمت خدمت‌رساني، الگوسازي مناسبي براي مديريت نيز هست. از عشق خالصانه به وطن و تلاش براي آباداني آن گرفته تا تحقيق و پژوهش پيرامون پيشينه كهن و باستاني‌مان كه مرحوم ساكي با ارائه آثارش، نمودي از معرفي يك وطن‌پرست تمام‌ عيار بود.

به قول ايرج كاظمي: «حقيقت داشت كه دريايي معرفت و آگاهي را با خود همراه ساخته و اعتبار و خلاقيت‌ها و تداوم انديشه‌اش جايگاهي رفيع در حوزه‌ي علم و تحقيق به وجود آورده بود. با شناخت توانمندي‌هاي يك فرهنگ استوار، سرمايه‌اي كلان از ذهنيتي معتبر براي لرستان فراهم آورده بود. ماهيت ادب و حوزه‌ها را مي‌شناخت. جوهر تحقيق و كلام را خوب درك مي‌كرد و از امكانات بالقوه و بالفعل آن با استادي آگاهي داشت.»

در يك جمله مي‌توان گفت: علي‌محمد ساكي مردي بود براي تمام فصول!

بالاي سرش ز هوشمندي مي‌تافت ستاره‌ي بلندي

مرحوم ساكي علاوه بر تعهد، تخصص را نيز در دوره‌اي كه بي‌تخصصي بر موجودي ديارم سايه افكنده بود، چاشني كارش كرد. نگاهي مختصر به كارنامه‌ي او:

نام: ‌علي‌محمد نام خانوادگي: ساكي‌سگوند

نام پدر: محمد تاريخ تولد: ۱۳۱۴

جرقه‌ي ظهور ساكي چنين زده شد: سال ۱۳۳۵ در سن ۲۱ سالگي با مدرك ديپلم جذب آموزش و پرورش شد. سال ۱۳۳۸ ليسانس گرفت و ۱۳۴۲ فوق‌ليسانس جامعه‌شناسي را اخذ نمود.

يك فرهنگي ساده بود اما بافرهنگ، غني و سرشار از عشق و معلومات و تشنه‌ي خدمت به وطن!

وي پس از ليسانس، دبير دبيرستان اميرطهماسبي خرم‌آباد بود. از سال ۱۳۴۲ تا ۱۳۴۸ مدير دبيرستان بهار شد و بسياري از افتخارآفرينان ديروز و امروز خرم‌آباد شاگردش در اين دبيرستان بودند و از محضرش، درس زندگي و خدمت به هم‌نوعان را آموختند.

وي علاوه بر سهم استادي، به نوعي در حق برخي از آن‌ها پدري نمود و براي دانش‌آموزان كم‌بضاعت در حد توان كمك‌هايي منظور مي‌كرد.

سال ۱۳۴۸ رئيس آموزش و پروش ايذه شد. ظرف يك سال تحولي شگرف در فرهنگ آن شهر ايجاد نمود و به عنوان بهترين مسوول آموزش و پرورش ايران در امر تزايد آمار اطفال واجب‌التعليم و گسترش مراكز آموزشي انتخاب گرديد.

به اعتبار كارايي منحصر به فرد و غيرقابل انكارش، از طرف انجمن وقت شهر خرم‌آباد، دوم مرداد ۱۳۵۰ به سمت شهردار اين شهر انتخاب شد و طي اين مدت، چهره‌ي خرم‌آباد را به صورت معجزه‌مانند و غير‌قابل باوري دگرگون كرد. خدماتي در اين عرصه نمود كه پس از او، با وجود رشد تكنولوژري و افزايش بودجه، تا به امروز هيچ‌يك از شهرداران پس از وي قادر به تكرار آن نشدند.

احداث مراكز فرهنگي، كتاب‌خانه‌ها، مجتمع‌هاي ورزشي و تربيتي، دگرگون ساختن بافت نامنظم شهر و احداث خيابان‌هاي جديد و عريض، ميادين فرهنگي، رفاهي و بوستان‌ها و پارك‌هاي زيبا، گوشه‌اي از به فعليت رساندن انديشه‌ي طلايي اين بزرگ‌مرد شريف براي خرم‌آباد و مردمش بود.

ساكي تا يكم دي‌ماه ۱۳۵۶ در شهرداري خرم‌آباد باقي ماند. در اين تاريخ، بنا به دلايلي از جمله فشارهاي عده‌اي زياده‌خواه که برخی عضو انجمن شهر بودند از سمتش به عنوان شهردار استعفا كرد.

در كنار خدمات اجتماعي و شهري، تحقيقات ارزنده‌ي علمي و تاريخي او نظير كتب جغرافياي تاريخي و تاريخ لرستان، دو جلد سال‌نامه‌ي دبيرستان بهار، ترجمه‌ي سفرنامه‌هاي دوراند، آرنولد ويلسن، فريا استارك، هنري راولينسن، زندگاني كريم‌خان زند و تصحيح گلشن مراد و قلاع حشاشين و نگاشتن صدها مقاله‌ي علمي، تحقيقي و انتقادي از جمله‌ي آثار وي به شمار مي‌رود.

فشار بي‌امان ۳۰ سال تلاش و جنبش بي‌وقفه باعث گرديد تا جاويدنام علي‌محمد ساكي در سال ۱۳۶۵ به دنبال بيماري ديابت و فشار خون، در معرض نابينايي قرار گيرد و سرانجام اوج بيماري، او را به سكته‌ي مغزي دچار كرد.

حدود ۳ سال در بستر بيماري بود و در نهايت، مردي كه تقواي مالي و وجدان كاري‌اش زبان‌زد خاص و عام اهالي خرم‌آباد بود ۲۲ خرداد ۱۳۷۳ شمع وجودش به خاموشي گراييد، اما به واسطه‌ي اعمال و خدمات ماندگارش، با نيك‌نامي به تاريخ خرم‌آباد پيوست.

جالب اين‌جاست كه با آن همه خدمات، امروزه فقط ميداني كوچك در حد فاصل دو درياچه‌ي كيو به نام او نام‌گذاري شده است! به خاطر قدرناشناسي‌هاي فراوان برخی اهالی اين ديار بود كه سال‌هاي آخر از اين شهر كوچ كرد و در پايتخت رحل اقامت گزيد، وگرنه هيچ كس چون او خرم‌آبادي و عاشق خرم‌آباد نبود!

البته سال‌هاست كه خرم‌آبادي‌ها در وطن خويش غريب هستند و اکنون مغلوب و تابع برخی فرهنگ‌ها و رسوم ناشایست مهمانان ناخوانده شهرشان همانند استخدام طایفه‌ای و اقوام یا حضور در گرمای کُشنده میان روز بر مزار اموات شده‌اند!
شايد به همين دليل بود كه مرحوم ساكي نيز در واپسين لحظات زندگي‌اش ترجيح داد آرامگاه ابدي او، قبر شماره 15 قطعه 83 رديف 82 بهشت زهراي تهران باشد و پس از مرگ از خرم‌آبادی که آن همه دوستش می‌داشت، برای همیشه دور بماند!

روحش شاد و يادش گرامي باد كه در باقيات صالحات، يكي از سرآمد مردان اين ديار است.
قلم‌هاي ما تشنه‌اند تا مجدداً چون اويي در تاريخ اين شهر بيابند بلكه با ذكر نيكي‌هاي ساكي ثاني ديگري، دوباره سيراب شوند ...

رضا جايدري
پايگاه خبري يافته / خرداد 1393

* توضيح: در تدوين بخش‌هايي از اين مطلب، از يادنامه‌اي كه هنگام فوت مرحوم ساكي منتشر گرديد، استفاده شده است.

* عكس‌ دبیرستان بهار از آلبوم اقاي محمد شيريان و آخرین عکس پرسنلی مرحوم ساکی از آلبوم آقاي حسين تيموري

عمليات ساخت‌ درياچه‌ كيو خرم‌آباد؛ سال 1354

درياچه كيو خرم‌آباد از جاذبه‌هاي زيباي اين شهر در سال‌هاي 1354 و 1355 دوران شهرداري مرحوم "علي‌محمد ساكي" ساخته شد.

قبلاً محل اين درياچه چشمه‌اي به نام "سراب كيو" بود كه اكنون نيز بخش اعظم آب درياچه از اين چشمه واقع در شمال شرقي آن تأمين مي‌شود.

مرحوم ساكي و همكارانش با مطالعه روي اين پروژه و فضاي اطراف آن، ظرف چند سال اقدام به تكميل آن نمودند. از آن جمله، مهمان‌سراي جهان‌گردي و شهر بازي كه در اين محل احداث شد. اين مكان پس از مدتي به تفرجگاه اصلي مردم خرم‌آباد بدل شد.

قابل توجه اين كه طي آن سال‌ها بخش شمالي شهر خرم‌آباد به حدود خيابان شهيد مطهري محدود مي‌شد و هنوز از محله‌هاي بيمارستان، شيرخوارگاه، انقلاب و ... خبري نبود. به همين دليل عده‌اي بر مرحوم ساكي خرده مي‌گرفتند كه چرا بودجه شهرداري را در بياباني دور از شهر صرف مي‌كند؟!

اما ساكي تنها شهردار زمان خود نبود، او به 40-50 سال بعد از خود نيز فكر مي‌كرد و اكثر برنامه‌هايش با ديد آينده‌نگرانه اجرا مي‌شد.

تصويري از درياچه كيو در نوروز سال 1356

عكس از آرشيو آقاي محمود ساكي

آمار ازدواج و طلاق در لرستان ظرف يك دهه اخير + آمار سالانه

براي برنامه‌ريزي در هر بخشي، مطالعه‌ي پيشينه آن بخش و در صورت امكان، بررسي آماري از طريق اعداد و ارقام، نقشي مهم و اساسي براي موفقيت در آن بخش خواهد داشت.

به گزارش يافته، رويدادهاي حياتي (وقايع 4 گانه شامل تولد، وفات، ازدواج و طلاق) امروزه از مبناهاي مهم سنجش وضعيت جوامع در برنامه‌ريزي‌هاي مختلف به شمار مي‌روند.

وب‌سايت سازمان ثبت احوال كشور، اگر چه به صورت كلي، اما به هر حال آمار و ارقام را براي استفاده محققان و علاقه‌مندان در اين سايت قرار مي‌دهد.

نگاهي مي‌اندازيم به آمار سالانه ازدواج و طلاق در استان لرستان ظرف سال‌هاي اخير:

سال	ازدواج	رده در كشور	طلاق	رده در كشور
1392	22211	11	3455	15
1391	23513	11	3368	14
1390	25079	12	3107	15
1389	24469	10	2627	15
1388	24547	11	2548	14
1387	24632	11	2248	14
1386	22162		2125
1385	20558		1898
1384	21592		1816
1383	18813		1584
1382	18240		1480

لرستان در رده شانزدهم استان‌هاي كشور از نظر جمعيت قرار دارد.

با نگاهي به آمار جدول‌ها در مي‌يابيم كه در زمينه "ازدواج" همواره بين رده دهم تا دوازدهم كشور قرار داشته‌ايم و در زمينه آمار ازدواج جزء استان‌هاي موفق در كشور محسوب مي‌شويم.

همچنين در زمينه آمار "طلاق" نيز همواره بين رده چهاردهم و پانزدهم كشور قرار داشته‌ايم كه در اين زمينه، كمي از ميانگين كشوري بالاتر هستيم اما با توجه به ميزان بالاي ازدواج در لرستان مي‌توان گفت كه اين استان از نظر استحكام بنيان خانواده، جزء استان‌هاي موفق كشور است.

منبع:

1-     وب‌سايت ثبت احوال ايران

2-     سال‌نامه‌هاي آماري كشور

 تهيه و تدوين: رضا جايدري / يافته – خرم‌آباد